Farmar Inwell Boring: महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांसाठी राज्य सरकारने एक महत्त्वाची योजना सुरू केली आहे. उन्हाळ्यात विहिरीतील पाणीपातळी कमी झाल्यामुळे अनेक वेळा पिकांना पाणी देणे कठीण होते. अशा परिस्थितीत विहिरीच्या तळाशी आडवे बोअरिंग (Inwell Boring) करून नवीन पाण्याचे स्रोत शोधता येतात.
यासाठी लागणारा खर्च मोठा असल्याने अनेक शेतकरी हा उपाय करू शकत नाहीत. ही अडचण लक्षात घेऊन शासनाने इनवेल बोअरिंग योजनेअंतर्गत ₹५०,००० पर्यंत अनुदान देण्याची तरतूद केली आहे. या योजनेचा मुख्य उद्देश शेतकऱ्यांना सिंचनाची सुविधा उपलब्ध करून देणे आणि शेती उत्पादन वाढवणे हा आहे.
इनवेल बोअरिंग योजना म्हणजे काय?
इनवेल बोअरिंग म्हणजे विहिरीच्या तळाशी किंवा बाजूने आडवे ड्रिलिंग करून जमिनीखालील नवीन पाण्याचे झरे शोधण्याची प्रक्रिया. यामुळे विहिरीत पाण्याचा साठा वाढतो आणि पिकांना सतत पाणी उपलब्ध होते.
राज्य सरकारने ही योजना विशेषतः अनुसूचित जाती (SC) आणि अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गातील शेतकऱ्यांसाठी सुरू केली आहे. ही योजना दोन प्रमुख योजनांच्या माध्यमातून राबवली जाते.
- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषी स्वावलंबन योजना – अनुसूचित जातीतील शेतकऱ्यांसाठी
- बिरसा मुंडा कृषी क्रांती योजना – अनुसूचित जमातीतील शेतकऱ्यांसाठी
अनुदान किती मिळणार?
या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना खालीलप्रमाणे आर्थिक मदत दिली जाते.
- विहिरीत आडवे बोअरिंग करण्यासाठी ₹५०,००० पर्यंत अनुदान
- काही जिल्ह्यांमध्ये ₹४०,००० पर्यंत अनुदान मर्यादा लागू असू शकते
- अनुदानाची रक्कम थेट बँक खात्यात (DBT) जमा केली जाते
यामुळे शेतकऱ्यांना बोअरिंगचा मोठा खर्च कमी होतो आणि शेतीला पाण्याची उपलब्धता वाढते.
कोणते शेतकरी अर्ज करू शकतात?
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी काही पात्रता निकष पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
- अर्जदार अनुसूचित जाती (SC) किंवा अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गातील असावा
- अर्जदाराच्या नावावर शेती जमीन असणे आवश्यक
- शेतात विहीर अस्तित्वात असणे आवश्यक
- अर्जदार महाराष्ट्राचा रहिवासी असावा
- संबंधित शेतकऱ्याचे बँक खाते आधारशी लिंक असावे
आवश्यक कागदपत्रे
योजनेचा अर्ज करताना खालील कागदपत्रे आवश्यक असतात.
- आधार कार्ड
- 7/12 उतारा आणि 8A
- जात प्रमाणपत्र
- बँक पासबुक
- मोबाईल नंबर
- पासपोर्ट साईज फोटो
- विहिरीचे फोटो किंवा माहिती
अर्ज कसा करायचा?
शेतकरी खालील पद्धतीने या योजनेसाठी अर्ज करू शकतात.
- जवळच्या महाडीबीटी (MahaDBT) पोर्टलवर लॉगिन करा.
- कृषी विभागाच्या योजनांमध्ये इनवेल बोअरिंग योजना निवडा.
- आवश्यक माहिती भरून कागदपत्रे अपलोड करा.
- अर्ज सबमिट केल्यानंतर संबंधित विभागाकडून तपासणी केली जाते.
- पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात अनुदानाची रक्कम DBT द्वारे जमा केली जाते.
शेतकऱ्यांसाठी फायदे
या योजनेमुळे शेतकऱ्यांना अनेक फायदे मिळू शकतात.
- विहिरीत पाण्याची पातळी वाढण्यास मदत
- उन्हाळ्यातही पिकांना पाणी उपलब्ध
- शेती उत्पादन वाढण्याची शक्यता
- सिंचन खर्चात बचत
- आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल शेतकऱ्यांना मोठा आधार
निष्कर्ष
इनवेल बोअरिंग योजना ही SC/ST प्रवर्गातील शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त योजना ठरत आहे. विहिरीत आडवे बोअरिंग केल्यामुळे नवीन पाण्याचे स्रोत मिळतात आणि पिकांचे संरक्षण होते.
म्हणून पात्र शेतकऱ्यांनी वेळ न दवडता महाडीबीटी पोर्टलवर अर्ज करून ₹५०,००० पर्यंतचे अनुदान मिळवण्याची संधी घ्यावी.